Complimenten op de werkvloer: hoe doe je dat nu echt?

Een compliment geven lijkt simpel, maar in de praktijk voelt het vaak ongemakkelijk. Toch is waardering de brandstof voor een goede samenwerking. Als mensen zich gezien voelen, werken ze met meer plezier en inzet. Maar hoe geef je een compliment dat niet afgezaagd klinkt?

De grootste valkuil: Oppervlakkigheid

De snelste manier om de plank mis te slaan, is door complimenten te geven op basis van stereotypen. Wanneer een compliment gebaseerd is op ‘hokjesdenken’, zegt dat meer over jouw vooroordelen dan over de prestatie van de ander. Oprechte waardering gaat over iemands unieke inzet of talent, niet over uiterlijke of algemene kenmerken.

Waarom een schouderklopje werkt

Voor ondernemers en leidinggevenden is het essentieel om te beseffen dat een geldbonus vaak slechts een kortetermijneffect heeft. Vooral de jongere generaties op de werkvloer laten zich niet alleen motiveren door een cijfer op de loonstrook; ze willen weten dat hun werk ertoe doet. In een tijd waarin goed personeel schaars is, is een cultuur waarin successen worden benoemd vaak veel waardevoller dan een bonusregeling.

De neurologie van een compliment

Dat een compliment zo krachtig werkt, is wetenschappelijk te verklaren. Wanneer we oprechte waardering krijgen, wordt het beloningscentrum in onze hersenen geactiveerd. Er komt dopamine vrij, hetzelfde stofje dat vrijkomt bij het ontvangen van een geldbedrag. Onderzoek toont aan dat het brein een compliment op vrijwel dezelfde manier verwerkt als een fysieke beloning. Dit verklaart waarom een simpel “goed gedaan” direct een boost geeft aan de motivatie en het leervermogen.

Vertrouwen opbouwen door de tijd heen

Je kunt de relatie met je team zien als een balans die je dagelijks bijhoudt. Door regelmatig te benoemen wat er goed gaat, bouw je krediet op. Wanneer je als manager laat merken dat je het werk van je mensen echt ziet, ontstaat er een basis van vertrouwen. Mocht er dan een keer een lastig besluit genomen moeten worden of moet je harde feedback geven, dan is de onderlinge band sterk genoeg om dat op te vangen. Mensen lopen niet weg bij een kritisch moment als ze weten dat de basis goed zit.

Wat zijn de beste complimenten?

De beste complimenten zijn die waar je even de tijd voor neemt:

• Wees specifiek: In plaats van “lekker bezig”, zeg je: “Ik zag hoe je die lastige klant te woord stond, dat deed je heel rustig.”
• Meen het: Een compliment werkt alleen als je het echt meent. Als het aanvoelt als een ‘moetje’, prikt de ander daar direct doorheen.
• Koppel het aan gedrag: Benoem welk positief effect de actie van de ander had op het team of het project.

Resultaat in sales en productiviteit

Ook in sales is oprechte aandacht goud waard. Verkopers die echt zien wat een klant al goed voor elkaar heeft, bouwen sneller een gunfactor op. Voor leidinggevenden is het zelfs noodzaak: een gebrek aan waardering is een van de grootste redenen voor stressgerelateerd verzuim. Leer jezelf aan om vaker uit te spreken wat je waardeert; je zult zien dat de werksfeer en de productiviteit er direct door verbeteren.

Je vaardigheden aanscherpen

Waardering uiten is een vaardigheid die je kunt trainen. Merk je dat je het lastig vindt om de juiste woorden te vinden of wil je de sfeer in je team verbeteren? Onze coaches helpen je graag om je communicatie effectiever en natuurlijker te maken.

Literatuurlijst

• Ariely, D. (2016). Payoff: The Hidden Logic That Shapes Our Motivations. https://books.google.com/books?id=zCWzCwAAQBAJ
• Seligman, M. E. P. (2011). Flourish: A Visionary New Understanding of Happiness and Well-being. https://books.google.com/books?id=mQ4_UwcCojUC
• Sugawara, S. K., Tanaka, S., Okazaki, S., Watanabe, K., & Sadato, N. (2012). Social Rewards Enhance Offline Improvement in Motor Skills https://doi.org/10.1371/journal.pone.0048174